آبا اِبن
آبا اِبن i/ˈɑːbə ˈiːbən/،به عبری: אבא אב سياستمدار صهيونيستى است كه در سال 1915 در آفريقاى جنوبى به دنيا آمد. در دانشگاه كمبريج انگليس در امور مربوط به اعراب و شرق به تحصيل پرداخت. سپس به ارتش انگليس ملحق شد و بنابه خواست خودش در سال 1941 براى كار در دفتر وزير مختار (سفير) انگليس در مصر به قاهره منتقل شد و بهعنوان افسر رابط بين انگليس و آژانس يهود مشغول بهكار شد. وى مدتى سمت استادى تدريس زبانهاى عبرى، عربى و فارسى را در دانشگاهها در اختيار داشت و از بدو شروع جنگ جهانى دوّم در فعاليتهاى مربوطه به قوم يهود و جنبش صهيونيسم جهت اشغال فلسطین و آماده‌سازی افکار عمومی برای تقسیم فلسطین، در مشروعیت‌بخشی به اشغال فعال داشته است.
در سال 1946 در بخش سياسى آژانس يهود بهكار پرداخت و كارش به امور اعراب اختصاص يافت. به دنبال اعلام تشكيل دولت اسرائيل بهعنوان نماينده آن در سازمان ملل متحد تعيين شد و تا سال 1959 در اين منصب باقى ماند. وى همچنين با حفظ سمت از سال 1950 تا 1959 بهعنوان سفير اسرائيل در ايالات متحده آمريكا فعاليت مىكرد.
از جمله ويژگيهاى آبا اِبان دفاع سرسختانه وى از سياستهاى اسرائيل ـ حتى سياستهايى كه اعضا با آنها مخالف بود ـ مىباشد. مانند دفاع وى از تجاوزهاى اسرائيل در نوار غزّه كه در سال 1955 در سازمان ملل متحد به انجام رساند. اين در حالى بود كه وى قبلاً طى نامهاى به بن گوريون، به سياست اسرائيل در اين رابطه اعتراض كرده بود.
پس از بازگشت به اسرائيل در سال 1959 [درپايان مأموريتش در آمريكا و سازمان ملل]، به حزب ماپاى پيوست و وارد فعاليتهاى سياسى شد. چنانكه در مجلس پنجم به نمايندگى انتخاب گرديد و سپس به عنوان وزير مشاور منصوب شد. پس از استعفاى زالمان آران در تابستان سال 1960، در دوران نخستوزيرى بنگوريون وزير آموزش و فرهنگ شد و براى مدت سه سال در اين مقام باقى بود.
در سال 1963 در دوران نخستوزيرى ليوى اسْكول معاون نخستوزير شد و بهعنوان نماينده نخستوزير در پارلمان اسرائيل انجام وظيفه كرد. از سال 1966 تا 1973 در دولتهاى ليوى اشكول و گلداماير بهسمت وزير امور خارجه تعيين گرديد و در اثر سخنرانى مهيّجى كه پس از جنگ شش روزه 1967 در سازمان ملل ايراد كرد معروفيت جهانى پيدا نمود.
مواضع وى نسبت به مواضع اِشكول و سپس ماير ـ معتدلتر بود. چنانكه اين امر منجر به اختلاف نظر فيمابين گرديد و از جمله باعث شد تا اسحاق رابين كه در آن زمان سفير اسرائيل در واشنگتن بود بدون اطلاع و هماهنگى وى، با اِشكول و سپس مايرارتباط مستقيم برقرار كند. هنگامى كه رابين دولت اول خويش را در سال 1974 تشكيل داد، ازعضويت در هيأت دولت كنار گذاشته شد. او درخلال سالهاى 1984 و 1988 رئيس كميته امورخارجى و دفاع مجلس بود. ولى علىرغم اين امر، اسم وى در فهرست نامزدهاى حزب كارگر براى انتخابات سال 1988 مجلس وارد نشد، و اين باعث خشم يهوديان داخل و خارج اسرائيل گرديد.
او پس از بازنشستگی از دنیای سیاست، به عنوان استاد مهمان در دانشگاه‌های پرینستون، کلمبیا و جرج واشینگتن به تدریس پرداخت.
وى از كارشناسان و متخصصان در سياست خارجى آمريكا و از نزديكان شخصى دستگاه حاكمه آمريكا بهشمار مىرود و با جانسون رئيسجمهورآمريكا نقش مهمى در زمينهسازى جنگ 1967داشت، مشاراليه در سخنرانى مردى توانمند بود و در نطق و بيان تسلط كامل داشت. در دوران فرايند صلح خاورميانه (1994ـ1991) بهنفع تضمين صلح وامنيت اسرائيل تا حدودى نرمى و ملايمت دربرخورد با اعراب از خود نشان داد.
نامبرده داراى تأليفاتى است كه مهمترين آنها کتابهاى زير مىباشد: «صداى اسرائيل»، «صهيونيست و جهان غرب» و «قوم من» كه كتاب اخير به فارسى ترجمه شده و در ايران بهچاپ رسيده است.
ديگر آثار وى عبارتند از: جنبش جديد ادبى درمصر، گردنه عدالت، مسائل اجتماعى و فرهنگىخاورميانه، بدعت توينبى، موج ناسيوناليسم، حييم وايزمن: مجموعه زندگينامهها، واقعيت و مشاهده درخاورميانه (مسائل خارجى)، اسرائيل در جهان، كشور من، اتوبيوگرافى، ديپلماسى نوين، ميراث،تمدن، و يهوديان، گواه شخصى، و غيره.
در دوران اخير، باز كردن حسابهاى غيرقانونى در خارج اسرائيل سبب رسوايى وى گرديد.
مشاراليه خاطراتش را چاپ و منتشركرده است.
آبا اِبن در ۱۷ نوامبر ۲۰۰۲ میلادی و در سن ۸۷ سالگی درگذشت. او را در کفر شمریاهو دفن کردند.