حسن قاسم رضا
حسن قاسم رضا معروف به «أبو علي رضا» (یا «الحاج أبو حسین»)، از فرماندهان میدانی حزب‌الله لبنان بود. وی سال‌ها فرماندهی مقتدرانه «واحد بدر» (یکی از سه تقسیم‌بندی جغرافیایی-رزمی خطوط دفاعی حزب‌الله در جنوب، حاکم بر منطقه حدفاصل رود لیتانی تا صیدا) را بر عهده داشت.
نام او در ماه‌های پاییز ۲۰۲۴ و به ویژه پس از ترور فرماندهان حزب‌الله (همچون فؤاد شکر، ابراهیم عقیل، علی کرکی و فرماندهان یگان‌های نصر و عزیز)، مورد توجه تحلیل‌گران قرار گرفت؛ رسانه‌های عبری و خبرگزاری‌های رژیم صهیونیستی، او را «آخرین بازمانده» از اولین حلقه‌ی فرماندهان عملیاتی و میدانی جنوب لبنان می‌نامیدند. حسن قاسم رضا در جریان حملات سنگین رژیم اشغالگر صهیونیستی در نوامبر ۲۰۲۴ به شهدا پیوست.
کارنامه جهادی
پیوستن (دهه ۱۹۸۰):
او اوایل جوانی در ابتدای دهه ۱۹۸۰ و در پی تهاجم رژیم صهیونیستی به لبنان به هسته‌های اولیه مقاومت اسلامی پیوست. وی دوره‌های عالی فرماندهی و مدیریت جنگ‌های نامتقارن را سپری کرد و با نسل پیشگام فرماندهان (از جمله شهید ابراهیم عقیل و شهید علاء حماده) پیوندی عمیق داشت.
نبردهای پیش از آزادسازی (دهه ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۰):
حسن قاسم رضا در سلسله عملیات‌های تهاجمی به استحکامات اشغالگران در کمربند امنیتی اشغال‌شده (همچون مواضع البیاضة، عرمتی، علی الطاهر و قلعه استراتژیک الشقیف) نقش مستقیم میدانی داشت. وی در دهه ۹۰ از یک ترور نافرجام توسط بالگردهای آپاچی همراه با جمعی از همرزمانش نجات یافت.
عملیات مزارع شبعا و الغجر (۲۰۰۰–۲۰۰۵):
او در طرح‌ریزی و تثبیت خطوط دفاعی، از جمله عملیات به اسارت درآوردن سه نظامی رژیم صهیونیستی در مزارع شبعا (سال ۲۰۰۰) و عملیات نفوذ در روستای الغجر (۲۰۰۵) از طراحان میدانی بود.
جنگ ۳۳ روزه (تموز ۲۰۰۶):
در طول جنگ تموز ۲۰۰۶، ابو علی رضا مدیریت شبکه پشتیبانی تسلیحاتی، آتش خمپاره‌ای و تثبیت پدافند خط دوم را در منطقه عملیاتی خود بر عهده داشت و توانست اتصال حیاتی خطوط تدارکاتی بیروت به جنوب را با وجود آتشبار سنگین هوایی رژیم صهیونیستی برقرار نگه دارد.
فرماندهی واحد بدر و پدافند هوایی (۲۰۲۴):
پس از بازآرایی رزمی حزب‌الله، مسئولیت فرماندهی «واحد بدر» را تحویل گرفت. با آغاز نبرد طوفان‌الاقصی در اکتبر ۲۰۲۳ و شهادت تعدادی از نیروهای متخصص، بنا بر مستندات شبکه المنار، مسئولیت هماهنگی راهبردی پدافند هوایی (الدفاع الجوی) در بخش‌هایی از جنوب نیز به وی واگذار شد.
ترور و شهادت
- سوءقصدهای پیاپی: ارتش رژیم صهیونیستی در ماه‌های سپتامبر و اکتبر ۲۰۲۴ بارها مقرهای احتمالی استقرار او را در جنوب و ضاحیه بمباران کرد و گزارش‌های متعددی از تلاش برای ترور او مخابره شد.
- شهادت در جبهه مقدم: ارتش رژیم صهیونیستی در تاریخ ۴ نوامبر ۲۰۲۴ رسماً مدعی شد که جنگنده‌های این رژیم مقر فرماندهی او را در منطقه برعشیت در جنوب لبنان هدف قرار داده‌اند. مقاومت اسلامی پیکر پاک او را حفظ و در پایان ماه نوامبر ۲۰۲۴ با انتشار مستندها، تصاویر رسمی تکفین و رثانامه، شهادت این سردار مقاومت را تحت عنوان «الشهید القائد» گرامی داشت.
منابع و مستندات (References)
۱. شبکه ماهواره‌ای المنار (Al-Manar TV):
- برنامه ویژه مستند سیره فرماندهان: «رسالة إلى السماء - الشهید القائد حسن قاسم رضا (أبو علی رضا)»، بازخوانی تاریخچه حضور میدانی از دهه هشتاد تا ۲۰۲۴ (almanar.com.lb/program-episode/381031).
۲. پایگاه تحلیلی خبری جنوبیه (موقع جنوبِیة):
- گزارش تحقیقی و مستند تصویری: *«أبو علی رضا یظهر مکفّناً بالفیدیو: من هو القائد الع بر مستندات شبکه المنار، مسئولیت هماهنگی راهبردی پدافند هوایی (الدفاع الجوی) در بخش‌هایی از جنوب نیز به وی واگذار شد.
- گزارش تحقیقی و مستند تصویری: «أبو علی رضا یظهر مکفّناً بالفیدیو: من هو القائد العسکری الذی نعاه حزب الله؟»، ۲۸ نوامبر ۲۰۲۴ (janoubia.com/2024/11/28).
۳. روزنامه و پایگاه رسانه‌ای لا مِدیا (Laa Media):
- یادنامه تخصصی و پرونده «مواقع النجوم»: «القائد حسن قاسم رضا (أبو علی رضا)… حارس اللیطانی ومهندس خطوط النار» (